Het gaat niet alleen over geld

Het is een misverstand te denken dat het conflict vooral over geld gaat. Het gaat om gevoelens van vernedering, geschonden beroepseer en gebrek aan vertrouwen.

Zo is er bij Arriva en anderen de laatste jaren een te groot beroep gedaan op inleenkrachten met beroerde contracten. Dat is onaangenaam voor die mensen die langdurig onder zulke omstandigheden hun werk doen, maar wordt ook door het vaste personeel uiteraard als bedreigend gezien. Zo van zie je wel welke kant ze met ons op willen! Dan hebben we de wonderlijke discussie over het doorbetalen van een kwartier pauze. Voor buitenstaanders moeilijk te begrijpen, want in vrijwel geen enkele CAO worden pauzes doorbetaald. Het gaat daar dan in de kern ook niet om. Het gaat over het gevoel dat de directie het personeel wil afknijpen om meer winst te kunnen uitkeren aan aandeelhouders die er niet voor hoeven te werken. Dat dat ook een pensioenfonds kan zijn wordt ondergesneeuwd door de slechte sociale verhoudingen. De sluipende veranderingen in de arbeidsorganisatie worden door veel chauffeurs gezien als voorbeeld van de (vermeende) pogingen van de directies van ov-bedrijven om het beroep van buschauffeur van zijn status te ontdoen. Gelukkig zijn buschauffeurs vrij goed georganiseerd, maar de verharde verhoudingen dragen er niet aan bij dat de vakbonden haalbare vindingrijke voorstellen kunnen doen.

De werkgevers lijken hun best te doen om de verhoudingen te verslechteren, door allerlei verwijten te doen naar hun eigen personeel waar ze toch mee verder moeten.

Honderdduizenden passagiers zijn ondertussen de klos en ik kan ook uit eigen ervaring melden hoe belemmerend en tijdrovend dat allemaal is.

De vervoerbedrijven zullen met meer over de brug moeten komen en hoe langer het duurt hoe meer dat wordt. Dat waardering zich in de maatschappij steeds meer alleen in geld laat uitdrukken kunnen de ondernemers personeel moeilijk verwijten zolang ze zelf meedoen aan de beledigende zakkenvullerij zoals bij connexxion.

Als de busbazen het signaal afgeven dat ze hun personeel serieus nemen; als ze zelf weten te matigen; als ze constructieve vindingrijkheid van het personeel willen bevorderen en gebruiken in plaats van belemmeren; als ze geld voor goede arbeidsvoorwaarden en nieuwe zekerheden willen inzetten in plaats van voor het voeren van oorlog, dan kan van de vakbonden gevraagd worden ook de vindingrijkheid in te zetten. Dan kan de kwaliteit van het ov en van het werk van de chauffeurs omhoog.

Het zou goed zijn als er snel enkele bemiddelaars aangezocht zouden worden door beide partijen. Mensen die: het beroep van buschauffeur hoog aanslaan, creatieve wegen kunnen inslaan, liefde voor het openbaar vervoer hebben, kennis hebben van nieuwe wegen om personeel te motiveren voor nieuwe vormen van eigen verantwoordelijkheid inclusief bijhorende bevoegdheden. Bemiddelaars die de weg weten met aanbestedingen op een markt die gelukkig geen echte markt is.

Sjak Rijploeg - statenlid PvdA Groningen