door
Frank de Vries
Wethouder
Uitslag en voortouw
Ik begin even bij de politieke situatie na 3 maart. Daarover hebben we al gesproken op de ledenvergadering van 25 maart jl. Het was geen goede dag in de geschiedenis van de PvdA. In het hele land kreeg de partij forse klappen. Ook hier in de stad. Zo dramatisch als soms elders in het land was het gelukkig niet. En ook de lang voorspelde ‘nek aan nek race’ met bijvoorbeeld Groen Links en D66 bleef uit.
Er waren wat mij betreft een aantal conclusies te trekken:
De PvdA deed het niet in landelijk perspectief niet slecht en bleef met afstand de grootste partij in Groningen
Het politieke landschap in Groningen was zo versnipperd dat (bijna) alleen coalities van 4 of meer partijen mogelijk waren
Er was in de raad nog altijd een ruime progressieve meerderheid
Op basis van de verkiezingsuitslag kon de PvdA, als grootste partij, uiteraard het voortouw nemen. En dat was uiteraard een groot voordeel. De fractie wees Arjan de Rooij en mij aan als onderhandelaars namens de PvdA. Vrij snel versterkte Elly Pastoor ons team.
Gesprekken en romp
Uiteraard hebben we alle andere fracties gesproken. De meeste fracties vonden dat de progressieve koers van het zittende college doorgang moest vinden. Men adviseerde ons dat te doen samen met D66 als grote winnaar en met Groen Links als constante factor. Voor een coalitie met de Stadspartij bleek bij weinig partijen animo te bestaan. Vandaar dat we direct met een soort ‘rompcoalitie’ van PvdA, Groen Links en D66 met andere partijen zijn gaan praten. Dat deden we achtereenvolgens met de VVD, met een combi van CDA en Christenunie en later ook met de SP. Een korte samenvatting van die gesprekken levert wat mij betreft ongeveer het volgende beeld op.
De VVD ontpopte zich tot een partij die eigenlijk niet had nagedacht over de vraag wat je na de campagne moet doen om met andere partijen samen te werken. Of daarbij ook het nakende vertrek van Betty de Boer naar Den Haag enige rol speelde, kan ik zelfs nu nog niet met zekerheid zeggen.
Samenwerking met CDA en Christenunie leek goed mogelijk. Wij troffen constructieve partijen. Onzekere factor bleef de vraag in hoeverre beide partijen met voldoende kracht de coalitie konden dragen.
De SP zat aanvankelijk in het defensief en was zwaar aangeslagen door de uitslag. Begrijpelijk aan de ene kant, maar ook wel vreemd. Ook met 4 zetels was de SP in onze ogen als 4de partij van de stad een factor van betekenis. De SP wilde uiteindelijk gelukkig wel verder.
Progressieve energie
Dit soort onderhandelingen zijn altijd tijdrovend en energievretend. Gek genoeg kwam er deze keer ook energie terug. Dat ging niet vanzelf. We hebben uiteraard lang gesproken over de bezuinigingen. Maar als je alleen maar daarover praat word je niet vrolijk. Daarom hebben we doelbewust de aandacht gericht op de toekomst van de stad. Ons akkoord bevat op hoofdlijnen de resultaten van die discussie. Ik pik er een paar dingen uit.
De stad groeit en fors ook. We kunnen dat alleen verantwoord doen als we over onze eigen (stads)grenzen heenkijken. Daarom willen we meer samenwerken met de regio, de banden met Duitse zustersteden versterken en als sterke stad met onze voorzieningen een bijdrage leveren aan de krimpdiscussie.
Het vertrouwen in de overheid is allang niet meer vanzelfsprekend. Daarom moeten we aan de slag met de gemeentelijke organisatie zelf. Die kan moderner, efficiënter en meer gericht op samenwerking met instellingen en burgers.
We zullen de mensen in de stad ook ten principale meer ruimte moeten geven. Ruimte om hun ideeën over de eigen woonomgeving, hun buurt en straat op tafel te leggen. Dat is geen kwestie van ‘u vraagt, wij draaien’. Het is wel een poging om cynisme te doorbreken en creativiteit in de stad meer dan ooit een kans te geven.
Wij willen blijven investeren in de stad Groningen. Daarom voeren we de (investerings)projecten die op stapel staan uit en willen we de stad (blijven) profileren als City of Talent. We gaan juist in economisch zware tijden afspraken maken met werkgevers over een banen- en stageplan.
We vinden dat in tijden van bezuinigingen de voorzieningen voor kwetsbare groepen overeind moeten blijven. De sterkste schouders dragen wat ons betreft de zwaarste lasten.
Geld, gevaar en risico
We hebben in de onderhandelingen ook goed gekeken naar de bezuinigingen die op ons afkomen. We hebben een goede balans gevonden tussen bezuinigingen in ‘eigen huis’ en lastenverzwaring. We hebben zoveel mogelijk gepoogd de voorzieningen in de stad te ontzien. Dat is goed gelukt. De (woon)lasten van een gemiddeld gezien stijgen vanaf 2011 met 5 euro per jaar (!). En daarbij geldt wie in een (groter/duurder) huis woont betaalt meer. Dat is goed uit te leggen.
Er zijn natuurlijk ook risico’s. Wij willen de gemeentelijke organisatie stevig tegen het licht houden. En dat is hard nodig. Die organisatie is verwaarloosd. Zonder (extra) invetseringen gaat dat niet. Maar hier geldt: de kost gaat voor de baat uit. Er is nog een risico. Dat zit in Den Haag. Voor de (financiële) toekomst van de stad is het nogal bepalend welk kabinet er komt. Hoe rechtser het kabinet, des te somberder dat beeld. Gelukkig weten we wat we op 9 juni moeten doen!
Dank
We hebben de afgelopen maanden en weken keihard gewerkt. Eerst in de campagne op straat en later, wat meer achter de schermen, aan de onderhandelingstafel. We zijn er in geslaagd als partij fier overeind te blijven. We hebben onze verantwoordelijkheid genomen na de verkiezingen en dragen nu met hart en ziel bij aan die prachtige stad van ons. Ik dank bij deze nogmaals iedereen die heeft meegewerkt aan de campagne. Ik denk dan in het bijzonder aan Rein de Vries, die als campagneleider bergen werk heeft verzet. Ik dank Arjan de Rooij en Elly Pastoor voor hun inzet aan de onderhandelingstafel. De fractie in de raad is er klaar voor. Elly Pastoor en ik zullen in dat nieuwe college onze beste krachten aanwenden om de sociaal-democratie in Groningen hoog te houden.
